Nie próbował robić sceny – po prostu odpowiadał na pytanie między degustacjami ostrego sosu – ale słowa Channinga Tatuma zabrzmiały głośniej, niż prawdopodobnie zamierzał. Nazywając Hollywood „zagmatwanym rurociągiem” ukształtowanym przez platformy streamingowe i algorytmy zysku, przebił narrację, której wielu wciąż się trzyma – że przemysł filmowy po prostu ewoluuje. Jego opis przedstawiał coś innego: system na autopilocie, napędzany ilością, a nie troską.
Inni aktorzy podążali za nim, prezentując własne perspektywy, każdy z innej perspektywy, ale krążąc wokół podobnych obaw. Dakota Johnson, wspominając chaotyczne przyjęcie „Madame Web”, poczyniła szczególnie trafną uwagę. Według niej większość filmów zaczyna się teraz nie od fabuły, a od arkusza kalkulacyjnego – decyzji podejmowanych przez zespoły marketingowe i komitety wykonawcze, a nie przez twórców. Nie wydawała się zgorzkniała, a jedynie niezwykle szczera. „Nie da się stworzyć czegoś znaczącego” – powiedziała – „kiedy odpowiada się piętnastu osobom, które boją się podjąć ryzyko”.
| Temat | Krytyczne wypowiedzi aktorów na temat branży filmowej |
|---|---|
| Główne zarzuty | Brak oryginalności, wpływ streamingu, dominacja algorytmów i komitetów |
| Najczęściej cytowani aktorzy | Channing Tatum, Dakota Johnson, Benedict Cumberbatch, Chris Pratt |
| Czas publicznych wypowiedzi | Od października 2024 do października 2025 |
| Wspólne wątki | Zmęczenie masową produkcją, troska o jakość, troska o środowisko |
| Znaczące przykłady | „Madame Web” (Johnson), wywiad „Hot Ones” (Tatum), Marvel i Netflix |
| Formy wypowiedzi | Wywiady, panele branżowe, media społecznościowe |
| Krytyka instytucjonalna | Przemysł jako „taśmowy”, marnotrawny i zamknięty na artystyczne ryzyko |
| Potencjalne zmiany | Większy nacisk na jakość, ekologię, niezależność i autentyczne scenariusze |
| Źródła informacji |
Współpracując z ogromnymi platformami streamingowymi, studia osiągnęły coś imponująco wydajnego i niepokojąco mechanicznego. Typowe spotkanie w sprawie zielonego światła często zawiera takie terminy jak „wskaźnik ukończenia”, „odpływ widzów” i „wydajność miniatur”. Te wskaźniki, choć bardzo skuteczne w identyfikowaniu trendów, znacznie ograniczyły przestrzeń dla ryzyka artystycznego. W efekcie filmy są coraz częściej prefabrykowane, czasami zanim scenariusz w ogóle nabierze rozpędu.
Benedict Cumberbatch, znany ze swojej chirurgicznej realizacji zarówno na ekranie, jak i poza nim, zwrócił uwagę na coś innego. Nazwał branżę „rażąco marnotrawną” – komentarz, który mógłby pozostać niezauważony, gdyby nie pochodził od kogoś, kto zagrał w jednych z najbardziej zasobochłonnych produkcji dekady. Nie mówił o przepłacanych aktorach ani o rosnących budżetach na CGI. Jego obawy wynikały z kosztów ekologicznych: jednorazowych planów zdjęciowych, niekończących się lotów międzynarodowych, niezrównoważonych harmonogramów produkcji. Jego atrakcyjność nie była radykalna. Opierało się na odpowiedzialności.
Chris Pratt sprowadził krytykę bliżej do kontekstu. Mówiąc szczerze podczas branżowego wydarzenia w 2024 roku, skrytykował rosnące poczucie wyższości wśród niektórych aktorów i ubolewał nad tym, co postrzegał jako zanikającą kulturę wdzięczności. „Nie leczymy chorób” – powiedział. „Ale mamy tę rzadką szansę opowiadania historii, a to powinno iść w parze z pokorą”. Jego ton był szczery, niemal staromodny. Wydawał się szczególnie aktualny w erze, w której widoczność może przyćmić wkład.
W czasie pandemii platformy streamingowe stały się kołem ratunkowym rozrywki. Zmiana, którą przyspieszyły – w kierunku szybkiej produkcji, stale odnawianych katalogów i formuł binge-owych – była być może nieunikniona. Jednak w ostatnich miesiącach te same systemy są poddawane krytyce. Nie ze strony zewnętrznych krytyków, ale z wewnątrz – przez aktorów, którzy kiedyś byli postrzegani jako twarze tej nowej ery streamingu.
Pamiętam, jak na początku 2025 roku uczestniczyłem w panelu dyskusyjnym, na którym niezależny scenarzysta opisał napisanie dwóch różnych wersji sceny – jednej przeznaczonej do oryginalnego wątku, a drugiej, która lepiej pasowała do „nawyków oglądania” platformy. To wyznanie nie wydawało się wymuszone. Wydawało się oczekiwane. A jednak, w jakiś sposób, nadal budziło we mnie niepokój.
Powracającym motywem w tych wypowiedziach aktorów nie jest nostalgia za minioną epoką, ale frustracja systemem, który najwyraźniej uzależnił się od ilości. Skarga Tatum nie dotyczyła grania dla pieniędzy – dotyczyła normalizacji przeciętności. Johnson nie narzekała na zmęczenie franczyzą – opłakiwała erozję autorstwa. A być może najbardziej zachęcający jest ton tych krytyk. Nie są cyniczne. To wezwania do rekalibracji.
Istnieje tu szczególnie innowacyjna szansa – taka, która wiąże się z przekształceniem nie tylko sposobu, w jaki powstają filmy, ale także powodów ich powstawania. Dzięki zintegrowaniu celów zrównoważonego rozwoju z procesami produkcyjnymi, priorytetowemu traktowaniu autentycznej narracji i przesunięciu procesu decyzyjnego na rzecz twórców, a nie wskaźników, branża może stać się znacznie lepsza. Ta transformacja nie wymagałaby porzucenia postępu. Wymagałaby jego ponownego zhumanizowania.
Streaming nie musi być pułapką. Algorytmy nie muszą dyktować sztuki. Ale będzie wymagał intencji. I kolejnych głosów – takich jak te – które będą go nadal promować.
